Even Evalueren

Als ik terugkijk. Wat wilde ik bewijzen met mijn blog? Waarover wilde ik schrijven? Heb ik een doel? Ik ben nu 29. De afgelopen 10 jaar heb ik me bezig gehouden met van alles. Ondernemerschap, het bouwen van websites, drummen, zingen, dansen en schrijven. Ik heb het gevoel dat ik mezelf nu wel ken. Ik heb geleerd dat geluk in mezelf zit. Dat ik mijn geld het liefst uit geef aan immateriele dingen. Ik heb geleerd dat het leven bestaat uit een aaneenschakeling van experimentjes. En dat angst een slechte raadgever is.

Toch wordt het tijd voor een nieuw hoofdstuk. Ik voel dat het tijd wordt voor iets nieuws. De dames, daar snap ik nog niet al te veel van. Msschien komt er iemand op m’n pad die naadloos bij me aansluit. En een beetje rust kan ook geen kwaad. Een klein beetje groter wonen zou wel prettig zijn.

Ik wil wel blijven ondernemen. Mijn leven ligt nog voor me, en toch heb ik al zo veel gedaan. Het wordt tijd om te gaan focussen. Iets dat ik altijd verschrikkelijk moeilijk heb gevonden. Maar ik ben er van overtuigd dat ik m’n geld kan blijven verdienen, ook met experimentele, nieuwe dingen. En als het écht niet anders gaat, dan kan ik altijd nog wel ergens gaan solliciteren. Ik bedoel, kom op. Maar dat gebeurt me niet.

Dit blog hier, van me. Wat wil ik daar nou mee zeggen? Wordt het tijd voor een videokanaal? Ik wil nog beter kunnen spreken. Een camera kopen, en met geluid vertellen waar ik mee bezig ben. Elke dag een beetje. Mensen meenemen in mijn proces. Korte films maken. Alles vastleggen. Omdat het leuk is om nieuwe dingen aan te pakken. Een blog is ook maar zo tekstueel. Schrijven is goed, maar waarom geen spraak? Waarom geen video? Hoe pak ik dit aan?

Er is altijd die angst, die zit er in geprogrammeerd. Die angst dat ik niet meer “aan de bak” zou komen, omdat ik teveel tijd verklooi met niets doen. Maar dat is zo’n achterlijk denkbeeld. Ik haat angst. Zit daar dan niets goeds in? Ben ik geprogrammeerd om altijd maar mijn passie te volgen?

Volgens mij word ik alleen onrustig omdat ik geen opdrachten heb, dat ik nu thuis niets zit te doen. We moeten de boer op, met Pixelwater. Elke dag ermee bezig. Het blog, dat mag in het teken staan van Pixelwater. En daarin kan ik beschouwend zijn. Ik merk wel dat ik wel klaar ben met blogs schrijven over mijn eigen gedrag. Mijn blog.bramjoosten is een prettige plek om af en toe eens wat op te schrijven. Als ik nou iedere dag blijf bloggen, maar dat ik nu nog een tweede website er naast ga doen.

Blog.bramjoosten krijgt een restyling, en pixelwater wordt een nieuw project voor mezelf. Ja. Zo gaan we het doen. Elke dag bezig blijven met bloggen. Mijn blog blijft een speeltuin en daar kan ik af en toe nog mijn frustraties, moreel gezeik of gekkigheid kwijt. En Pixelwater word de plek voor VR, wat de komende jaren mijn core business gaat worden.

Als ik nu terugblik dan kan ik zeggen dat dit blog-experiment zeer geslaagd is. Ik ga er mee door, elke dag schrijven is lekker, het is goed voor de geest. Maar het neemt ook tijd in beslag dus gaan we het combineren met m’n VR diensten. Het wordt interactiever, met meer afbeeldingen, meer video’s, meer uitleg. Maar vooral; de kwaliteit blijft het belangrijkst.

Schrijflog

17 jan 23:40 – 00:09 (30 min)

No more Zombie Mode: how to spend less time on your phone

I’d call myself crazy if I told this 5 years a go. A while ago, I forgot my phone. Not that I lost it, I just didn’t think about it. I was taking the dog for a walk, and only when I arrived home I remembered that I had it on me the whole time. I could have been checking my phone the whole time during the walk, but I didn’t. And for some reason I felt sort of proud of that.

I have these moments where I’m completely hypnotized by my phone, and only when the battery dies I snap out of it, foggy in my head (and often I notice some cross-eyedness as well). Some six weeks ago I decided that it was enough. My phone usage, and especially my Whatsapp usage has gotten out of hand so I wanted to change my habits. I had to, all this just simply demanded too much of my time.

And I’m not alone. According to a U.S. Study, adults spend an average of three hours each day on their phone1. A friend of mine, a high-school teacher, once said that smartphone usage is a huge problem in high schools, as well as elementary school. But also at work it seems normal now to check your phone regularly. It seems there is a true smartphone pandemic. Apparently, I’m completely wasting my time along with the rest of the Dutch people. But there are lots of other things I want to achieve, skills I want to develop, books I want to read. This could go on no further.

Six weeks later, I don’t feel the urge to check my phone that often. A lot of mental noise has disappeared, I discovered that it’s easier to get in the flow of tasks, I can focus more easily on conversations as well as movies, books and tasks as well as writing this blog. Overall I’m a lot more productive.

In this story I’d like to tell you how I went from a phone-zombie to a lovely, moderate phone user. Why is my phone so addictive? What do we do on Whatsapp and if I quit, is that bad? What works and what doesn’t if I want to change my behavior? I think this story also applies in a broader sense, about changing yourself in general. There are, of course, a lot of things that have been written on this subject. But I noticed that a lot of articles tend to keep it short and tend to stick to tips and tricks. They don’t ask the questions behind the questions. It think that’s important because when I understand the why, I can start motivating myself more easily. Now I’m not a journalist nor a psychologist but I’ll try to go as in depth and be clear about it as much as much as I can. Let’s go!

Our phone seems to transform us into modern zombies. We’re all hugely wasting our time on Whatsapp, Facebook, Snapchat and Tinder. We’re ok while we’re checking our phones, but just after a long social media binge, or when we’re evaluating our behavior, it doesn’t seem that we’re too happy about ourselves. For example I hear a lot of new year’s resolutions about spending less time on the smartphone. So I guess a lot of people want to change their ways. But how are we going to do that? If I make new year’s resolution that’s great, but just that won’t get me there. I need some sort of plan.

Now I used to make excuses for myself. I’d say: “I’m just more sensitive to addiction than others”. Or: “I have so many things to think about. I’ll do this later.” But that doesn’t fix the problem. So if I want to change myself, I have to do something with these excuses. I didn’t think of them for no reason, right? Maybe they’re there because deep down I don’t want to change myself. Or maybe it’s because I don’t believe in myself in general. Maybe I’m insecure. Maybe we’re al insecure. Then I’ll just see insecurity as something I can’t change on the spot, but it’ll take training to become more self-confident. Who knows, that one day I can change whatever I want instantly, without having these moments of relapse. How cool is that!

One technique I learnt comes from cognitive behavioral therapy, called rephrasing. This way you can rephrase something you are saying to yourself, for example an excuse, to something else. That way the excuse can morph from a problem into a something that makes you want come into action. Language has the power to do that. For example, when I say “I am just very sensitive to addiction” is a passive statement. It’s easy to accept it, because it keeps me where I am (the comfort zone). But now let’s rephrase this to: “The amount of time it takes me to become addicted to something is less that most people”. Suddenly the same statement contains a sort of solution to a problem. That is, that it keeps my “self” out of the statement. It’s more confident that way because it doesn’t contain the “I am” but “I have”. I’m not sensitive per se, but i tend to become addicted quicker than average. By the way I don’t believe that I’m that sensitive to addiction. Someone once told me that, but I don’t like it. It’s negative and doesn’t imply action. Maybe it is, maybe it isn’t. But it’s not a problem until I really become addicted to something, right? As long as I believe that statement, things don’t change.

Nowadays I rephrase almost from something with a negative connotation to something positive. I won’t say: “this won’t work at all”, but: “Has it ever worked, if yes, will it work a second time?” Complicated is something I feel doesn’t. A large problem always exists of smaller parts. How does one devour a whale? One bite at a time. Time is the the only parameter. Okay, there are limitations. I’m never going to be a pro football player, but I guess 90% of the new skills I want to learn are still doable. That probably changes when I get old but for now I’m pretty young so lets ignore that.

If you want, you can try it out. Learn to recognize an excuse you’re making for yourself and try to rephrase. If you’re like me, very slowly you’ll start to notice that you’ll stop making excuses entirely. Let’s continue. How do we free ourselves from our phones? It must not be that hard to come up with ways to get ourselves into action. Like the opposite of excuses.

Let’s approach our smartphone problem in a good old positive manner. What if I fail and I give up, which means I continue my old ways, spending 2-3 hours a day on my phone. Am I weak if I can’t get to force myself into action somehow? Of course not! I’m just a human being, so I’m not going to punish myself for being normal. Also there have never been so many people with the same problem as I do right now. One thing’s for sure; calling myself weak wont change my behavior. So let’s not take the negative road. This is going to work, I’m remembering myself that I only need to be patient and try again when I’m having a weak moment or relapse. Babysteps.

So let’s analyze how I got so addicted in the first place. What’s going on?

Everyday, developers at Facebook research how they can improve my user experience. One tool they use, for example, is A/B testing. Sophisticated bleepy sounds, little red dots for notification, emails.. Everything gets tested to pull me into their apps. And they’re good at it. Apparently their definition of a good user experience is one where I’m spending all of my waking hours on my phone. Because of ads, of course.

Could it be that I’m not addicted per se, but that I’m conditioned to check my phone? If I want to get an uneasy, little stressful feeling in my head, all I have to do is think about Whatsapp. Maybe I have a new message. What about you? Do you have a new message already? Maybe you should check. Maybe I should check. No, I’m not going to. Oh yeah. I’m definitely feeling this urge to grab my phone. The “urge” is an automatic response that doesn’t need any conscious effort. I’m not even thinking anymore about content of that potential message. It’s all about the thrill of checking my phone.

What also doesn’t help with changing my ways is that I’m someone who has trouble concentrating. Or at least, that’s what people told me when I was little, so I just accepted that as a true fact. That’s why I never made a serious effort to do something about that. I just kept on distracting myself with whatever I could find so I didn’t get all that much done. Although I’ve always wondered why I could spend hours on end on videogames, tv or, nowadays, my phone. Maybe it’s time to rethink that.

Let’s talk about the negative effects of Whatsapp has, so I know what to look out for when I’m changing my behavior. Let’s say I wanted to check Whatsapp, but just “for a few minutes”, I always promise myself that. But these “few minutes” somehow turn into at least ten minutes up to two hours. Then all is lost, because I’m tumbling from one automatism into the next. It’s what I call my Zombie Mode. Just a few minutes of Facebook, then Instagram, then Snapchat, Tinder et cetera. What was I doing again? O yes, writing an article. Could it be that my phone use is slowly breaking down my ability to concentrate?

There’s also this thing that bothers me when I’m in a conversation and I lose my focus. Maybe the conversation is not that interesting, but still. It makes me want to check my phone. It would be very uncool to actually do that, so I wont. So then, during the boring conversation I’m thinking: “No, I’m not going to check my phone, focus. What was he talking about again?” And while I’m talking to myself during that conversation, of course I’m completely missing the story. So in the end I’m spending all this mental energy on myself, which isn’t very social nor polite towards the one I’m talking with.

Another effect is that the phone is an easy way for me to escape difficult tasks. if a task becomes complicated, for example writing this article, I’m already feeling this urge to grab my phone. That, in the end, makes me be less productive.

And then there’s the forgetfulness. It seems that phone use, or any addiction for that matter, and forgetting things are linked. It’s as if I forget to do important things for a day. I’m not exactly sure how that works, and it’s all a very subtle almost vague experience. I can’t really put my finger on it, but lately I feel clearer in my head and less forgetful already. As if the fog lifts.

So is excessive phone use harmful? It seems that I can’t spend a lot of time on one task without distracting myself from it. I can’t focus all that well, I’m not that productive and maybe it’s making me forget stuff. If I stop using my phone, will all these problems be solved? Should I just throw my phone away? To be honest I really like my phone. It makes me stay in touch with friends and it makes me relax. So what are the positive effects of Whatsapp?

For one, it’s an ideal tool to meet up with friends. Lunch, coffee, sports, band rehearsal. It would be a lot less convenient if I couldn’t do these things. Social media use makes up for the majority of the time spent on my phone. Whatsapp is the first thing I do when I check my phone. Then the other apps follow. It seems like a good idea to break down what Whatsapp is actually used for, so we can understand if we can safely stop using it.

Typical Whatsapp-moments would be using it before going to sleep, when waking up, in public transport, during work. Every situation has its own advantages and risks. , but almost every time I forget the time and go to bed too late.

Typical Whatsapp-moments would be in the morning, in public transport, during work or before going to bed. In the morning, when I’m just waking up, I almost always check my phone. What could my friends have sent me when I was sleeping? When I’m in public transport, that’s a great moment to check my phone. I don’t have that much to do anyway, right? Of course, between work, I can always check if I got some messages. And how nice is it to lay in bed and to send a few messages to dear friends?

But in the morning, checking my phone before I do everything else isn’t a great start of the day. For some reason, I start multitasking. I check my phone while putting on socks and brushing my teeth. So instead now I’m taking a shower first, having breakfast, spend time on my blog for the day and only then, of course I can check my Whatsapp for a bit. I already have done something productive. And when I’m riding the train, of course I can check my phone. And I will, for a short period of time because there is always that book I always wanted to read. And during work, I just look at it for a few minutes when I’m on break. I hate it if a co-worker next to me is distracting him/herself with their phone, so I don’t want to be that person. And then before going to bed is a risky business, because I’m tired and it’s hard to put the phone away. So for now I’m still struggling with this. What helps for me is setting my alarm early in the evening.

If I were to stop using Whatsapp, what would happen? Would I lose my friends? Probably not. My friends would understand. All of the friends whom we speak only on Whatsapp aren’t really friends I guess. Real friends are the ones you actually meet.

Would I become a boring person then? Again, probably not. If anything, it’s the other way around. As someone who spends a lot of time on his phone, I don’t feel like I have a lot to say in company. I mean; what do you talk about? There wouldn’t be a lot of things that make my life unique to me as a person when I spend all of it consuming online. How is that better than TV? While there is so much awesome stuff to do in a day! Drumming, running, dancing, drawing, reading a book. Yeah.

And what about chatting to that one girl I like? It’s safe, talking through text. But still, I’d eventually want to meet her. If I won’t meet up with her, all the time spent on my phone would be a waste of time. Also, not everyone is that expressive in text. Oh, the Tinder days. So there’s also the risk that the person in my head is completely different than the one in real life. I’d better ask her as soon as possible if she wants to have a drink.

I haven’t found a really good reason why I should spend such a huge amount of time on Whatsapp as I’m doing. But I’d hate it if I’d accidentally miss an appointment or an invite to a party. The goal here is spend more time living than phoning, right? This happened to me exactly one time. A friend asked if I wanted to grab a drink, but I saw the message too late. In the meantime my friend made other plans. Fortunately, he called later in the evening if I still had an hour or so left. He called! So yeah, it can happen that I miss an appointment now and then. I just accepted this a a temporary side effect.

When I’m consciously spending time on something, I seem to enjoy it more than if I would just “fill” my spare time with stuff. That means that if I decide to spend half an hour to check my Whatsapp, it’s different than when I check out of habit, or ‘accidentally’. In the latter case, I’d always have a little whispering voice in the back of my head to tell me that I’m probably wasting my time and I should spend it on other, more useful things. Being more conscious also helps me recognise when I’m going into Zombie Mode. Some people seem to call it mindfulness, but I just think that’s hippietalk.

So how do I undo my conditioned brain? I found a few tips on the internet. I shut off my notifications of course. Not just from the app settings, but from the system settings. Apps tend to “forget” their settings after an update. Facebook is really good at that. Also I don’t see those white icons in the upper left corner. I don’t need any of those triggers.

Also I can be aware to not start new chats on Whatsapp. Everything you send will get you a response. That way I’m doing the other a favor of spending less time on their phone, too.

I’ve tried removing Facebook. Doesn’t work. After a while I’m checking the mobile website and a month later I installed the app again because the website was not sufficient. It looks like I really have to change my own behavior. I think we can still dig a little deeper to see what we can do on a psychological level. Because in the end here is what it comes down to:

I want to spend less time on my phone, so I’m going to spend less time on my phone.

Before I’m able to change my behavior, I need to know what exactly it is to change. Maybe I need to start an inner dialogue, talk a bit with myself. As I would talk to someone else. In a positive constructive manner.

When am I spending the most time? What happened before I grabbed my phone?

When I’m grabbing my phone I say to myself; no, don’t. I won’t be able to do this all the time, so I’m just going to keep reminding myself not to look on my phone. I wonder how long it takes before I feel confident I’m not dependent on my phone. A week? A month? A year? I think in the end I have to do it on my own. All those tools and apps are ok, but the solution isn’t always in the technology.

So if that works, what will I do with those 3 hours each day I found? I’m surely not going to stare at a wall. Because then I become bored, and that probably makes me grab my phone again. I need a substitute behavior. There are lots of skills I can develop, and lots of people that I enjoy spending time with. And of course, writing this blog substitutes my phone time. That’s not a coincidence.

Since those six weeks I already feel a lot less of an urge to check my phone. But I’ve had a few relapses. But that’s okay, too. I’m discovering that getting into the flow of things is easy. It happens almost daily. Now and then I feel the phone nagging for attention, but yeah, that’s just my brain getting used to the new situation I guess. It’s already a lot easier to handle those moments than when I first started.

It’s funny. I’m getting into the flow, for example by writing this piece, and I’m also getting into the flow by checking my phone. One’s good, one’s bad. Or, at least, that’s my decision. I decide that spending time on my phone is bad, and writing this article is good. In both cases I forget the world around me, and I forget the things I need to do each day. Maybe our brains just like getting in the flow. If I were to spend all my waking hours writing blogs wouldn’t be wise either.

How many times may I check my smartphone each day? My brother said he treats Whatsapp the same as his email inbox which I thought was quite interesting. Although I’m checking my email twice a day. I don’t feel like that’s enough for Whatsapp. It’s also a bit of trial and error to find the right frequency. Now I first want to have done something useful. I have a big, clear to-do list so I can always remind myself what I want to do on a day.

Am I too hard for myself if I’d stop using Whatsapp altogether? It’s not that bad, is it? It’s a great tool if it leads to real live contact. But I don’t want to have those long chats anymore. When that happens it’s better to just arrange a meeting. I have to learn to separate the time-wasting moments from the ones that matter. In real life I can be much more nuanced in my communication. I have to remind myself of that. Also I will have the time to fully immerse myself in other things, like that one book I still wanted to read. That also helps with having something to talk about. I hate having that feeling of not being in control. As if life forces you to do stuff. From now on, I check my Whatsapp after I’m done with important tasks. Let’s just see how that goes for now.

There’s this noise in my head that I now recognize when I’m on my phone accidentally. I remember myself that there are other things that need to be done, even when at that moment I’m not sure what they are. And I know that I have to stop looking at my phone before there will be room in my head to remember those tasks. When I’m done with a few of those tasks, important ones preferably, only then I allow using my phone for a short period of my precious time. I will have to be careful when it’s late, because it seems more difficult to stop looking when I’m tired. I still have these urges to distract myself, but I recognize them now and that make is pretty easy to ignore them. And there are definitely drawback symptoms.

Such a relief. I feel a lot more free from my phone. As if the world opens up and I can do what I want. Suddenly I have found vast amounts of time to spend on fun or meaningful things. Nowadays I sometimes leave my phone at home. Or I forget it completely, like that one time I was walking the dog. I was proud of that because it made me remind myself about my progress.

I’m happy with where I am right now, and I’m not there yet. That moment will probably take a year or two. Now and then I will still have these off-days and I just grab my phone and won’t care about anything. But I guess we’re all human. Tomorrow I’ll try again.

There’s this point in life when you say: fuck it, I decide what I’m going to spend my time on, not my phone. And maybe it’s because I’m 29. But I became tired of having to deal with the noise and the stress. I know what I want, I have control over my own time. And that feeling is what I wanted to share with you. Hope it helps.

Sources

An interesting piece about smartphone addiction, which contains the statement about the 3 hours adults spend daily on their smartphone. By journalist Wouter van Noort for dutch newspaper NRC Handelsblad

http://www.nrc.nl/next/2015/12/30/vier-uur-per-dag-naar-dat-kleine-schermpje-loeren-1570875

Log

15 jan 10:13 –

14 jan 10:14 – 11:03 (45 min) 100% done, next time finishing touches.

13 jan 11:30 – 12:54 (85 min) 80% done

12 jan 23:06 – 23:20 (15 min) 66% done

11 jan 9:45 – 10:23 (35 min) 65% done

10 jan 00:25 – 00:55 (30 min) 50% done

9 jan 10:49 – 11:42 (55 min) 30% done

8 jan 10:23 – 10:48 (30 min) start translating

7 jan 9:52 – 10:23 (30 min) Klaar, totaal 15,8 uur besteed 🙂

6 jan 8:24 – 9:19 (55 min) Stofkam momentje 2, blijven verfijnen. Nog heel ff.. Geduld. Dit wordt prachtig 🙂

5 jan 8:53 – 10:15 (85 min) Alles doorlezen. Stofkam momentje. Dit stuk kan bijna live.

4 jan 10:02 – 11:10 (70 min) Zie eind 4 jan, verder verfijnen. Samenhang. Therefore, but, meanwhile, back at the ranch.

3 jan 10:00 – 12:14 (120 min) Zie eind 3 jan, verder herschrijven ik-vorm.

2 jan 10:45 – 11:34 (50 min) zie 2 jan om verder te herschrijven

1 jan 16:15 – 16:57 (45 min) Volgende keer de ik-vorm beginnen in te bouwen.

31 dec 12:30 – 13:31 (60 min) Structuur is nu zo goed als af. Whatsapp-lijstje inkorten. (nadenken over evt. afbeeldingen)? Psychologische onderbouwing?

30 dec 11:01 – 12:03 (60 min) Volgende keer bezig met: “Wat loop je eigenlijk mis als je geen (of minder) whatsapp checkt?” Geef het een plek in het verhaal.

29 dec 10:28 – 11:22 (55 min) Volgende keer kijken wat ik in de tweede helft van het verhaal precies wil vertellen.

28 dec 9:29 – 10:08 (35 min) Volgende keer dit verhaal even helemaal doorlezen zonder meteen in een zin te duiken, en aantekenen waar het nog beter kan.

27 dec 22:11 – 23:18 (65 min) verder met schrijven. Einde verder oppakken volgende keer.

26 dec 10:00 – 11:42 (100 min) intro en analyse redelijk voor elkaar, probleem groot maken en oplossing aandragen.

25 dec 10:06 – 10:54 (50 min) Structureren, verder schrijven. De intro goed gebruiken als lijn, en laten terugkomen overal.

24 dec 9:31 – 10:39 (70 min) Initiële setup. Volgende keer meteen een lijn in het verhaal. Een intro, een verkenning, een plan.

Minder Whatsappen

5 jaar geleden had ik mezelf voor gek verklaard, maar laatst ben ik m’n telefoon vergeten. En toch had ik ‘m bij me. Vergeten in de zin dat hij in m’n jaszak zat, maar dat ik er niet aan hoefde te denken. Het gebeurde toen ik laatst bij mijn ouders was en ik een rondje met de hond ging lopen. Pas thuis kwam ik erachter dat ik de hele tijd mijn telefoon bij me droeg, en er dus best op had kunnen kijken. Zeker tijdens zo’n ‘saai’ momentje als bij het lopen van de hond. Daar ben ik best een beetje trots op.

Tijdens dat rondje wandelen zou normaal gesproken op m’n telefoon zitten te staren. Ik heb wel eens van die momenten dat ik thuis op de bank aan één stuk door zit te staren totdat de batterij uitvalt. Na een lange sessie begon ik dan een beetje scheel te kijken. Een week of 6 geleden vond ik het tijd om het eens radicaal anders te doen. Mijn telefoongebruik en met name m’n Whatsappgebruik moest minder worden. Ik moest wel, het kostte me gewoon veel te veel tijd.

En ik ben niet de enige. Uit amerikaanse onderzoeken blijkt dat volwassenen gemiddeld 3 uur op hun telefoon besteden 1. Een vriend van me, hij is docent, zei eens dat dit basis- en middelbare scholen een enorm probleem is. Ook op de werkvloer wordt het steeds normaler om regelmatig je telefoon te bekijken. Een ware smartphone-epidemie lijkt er te heersen. Ik zit dus blijkbaar, samen met de rest van Nederland, ongelooflijk mijn tijd te verdoen. Terwijl ik nog zoveel dingen wil doen, skills wil ontwikkelen en boeken wil lezen. Dit kon zo niet langer.

Ik voel tegenwoordig bijna de noodzaak niet meer om op elk moment m’n telefoon te pakken. Ook voel ik me door de dag heen een stuk rustiger, kom gemakkelijker in de flow, concentreer me beter op gesprekken, films, boeken en het schrijven van dit blog. En bovendien; ik voel me productiever.

Hoe ik van telefoonzombie naar gematigd gebruiker ben gegaan vertel ik je graag in dit verhaal. Hoe komt het dat die telefoon zo verslavend is? Wat doen we eigenlijk op Whatsapp en is het erg als ik er mee stop? Wat zijn daarvan de gevolgen? En als ik besluit om m’n gedrag aan te passen, wat werkt dan, wat werkt niet, wat werkt een beetje? Ik denk dat het verhaal ook in bredere zin geldt, niet alleen voor telefoongebruik, maar gedragsverandering in het algemeen. Er is natuurlijk al een hoop over geschreven, maar veel artikelen geven alleen tips, en stellen niet de vragen achter de vraag. Nu ben ik geen journalist, ook geen psycholoog, maar ik probeer toch een beetje de diepte in te gaan en het logisch te onderbouwen waar mogelijk. Juist dat extra beetje inzicht in m’n gedrag motiveert me sneller tot gedragsverandering, dan als ik slaafs maar wat tips en trucs aanneem van een blog ergens.

Onze telefoon lijkt ons dus te veranderen in moderne zombies. Massaal verklooien we onze kostbare tijd op Whatsapp, Facebook, Snapchat en Tinder. En volgens mij balen we daar ook wel een beetje van. Vooral op de momenten dat we niet op onze telefoon kijken. Een veelgehoord voornemen dit jaar: Wat minder op m’n telefoon zitten. Tsja. HOE DAN?

Als ik het mezelf voorneem dan weet ik al dat dat niet voldoende is om daarmee ook m’n gedrag te veranderen. Maargoed, het is een begin. Ik moet een aanpak hebben.

Vroeger had ik nog wel eens van die excuses. Dan zei ik: “Ik ben nou eenmaal verslavingsgevoelig”. Of: “Ik heb al zoveel andere dingen aan m’n kop, dit komt later wel” Maar daarmee los ik dat probleem niet op. Dus als ik mezelf wil veranderen, moet ik ook wel iets met die excuses doen. Ik heb ze niet voor niets helemaal zelf bedacht. Misschien komen ze wel voort uit een onwil om m’n gedrag te veranderen. Of dat ik er niet helemaal in geloof dat ik in staat ben om mezelf aan te pakken. Misschien ben ik wel onzeker. Misschien zijn we allemaal wel onzeker. Dan zie ik het maar als iets dat ik niet zomaar kan veranderen, maar waarin ik mezelf wel kan trainen. En wie weet dat ik op een dag wel zonder terugvalmomentjes kan zeggen: ik wil nu mijn gedrag veranderen op dit en dit onderwerp, dus dan doe ik dat bij deze. Hoe gaaf is dat!

Een truc die ik heb geleerd komt uit cognitieve gedragstherapie. Het is het opnieuw verwoorden, het herformuleren. Hierdoor kun je een uitspraak van jezelf, bijvoorbeeld een excuus, opnieuw verwoorden zodat het opeens geen echt probleem meer is. Als ik zeg “Ik ben nou eenmaal verslavingsgevoelig”, zit daar iets passiefs in. Ik kan het accepteren en mijn gedrag niet veranderen. Ik kan ook zeggen: “Het kost mij doorgaans wat minder tijd dan de meeste mensen om verslaafd te raken”. Daar zit al een soort oplossing in. Trouwens ik geloof eigenlijk niet dat ik meer verslavingsgevoelig ben. Dat is me ook ooit maar een beetje verteld, en ik vind het maar niks. Het is negatief en zet niet aan tot actie. Misschien is het zo, misschien niet. Zolang ik daar in blijf geloven, verandert er in ieder geval niets.

Inmiddels verwoord ik bijna alles wat een negatieve bijklank heeft naar iets positiefs. Dus plaats van dat ik zeg: “het lukt me gewoon niet” zeg ik: “wanneer is het de eerste keer dat het me lukt, en lukt het me daarna een tweede keer?” Ingewikkeld bestaat niet. Een groot probleem bestaat altijd uit kleine deelprobleempjes. Hoe eet je een olifant? Hapje voor hapje. Het heeft alleen tijd nodig, de rest gaat vanzelf.

Ik zou zeggen, probeer het eens. Leg zo’n excuus eens een keer onder de loep en bedenk; “ach, ik kan best een keertje proberen om dit en dit anders te doen.” Als je een beetje gewend raakt om je excuses in je hoofd opnieuw te verwoorden van iets negatiefs naar iets neutraals of positiefs, dan merk je héél langzaam dat je na een tijd minder excuses voor jezelf zit te maken. Of, nou ja, bij mij in ieder geval. Dus vanaf nu excuses meer. Hoe raken we van die telefoon verlost? Ik denk maar zo: als ik goed bent in excuses verzinnen, dan kan ik ook wel goeie redenen verzinnen om het wél te doen.

Dit probleem gaan we dus lekker positief benaderen. Stel dat het niet lukt. Ben ik dan zwak als ik mezelf niet weet aan te pakken? Natuurlijk niet! Ik ben ook maar mens. Ik ga mezelf niet lopen afstraffen voor gedrag dat heel gewoon is. Bovendien zijn er nog nooit zo veel mensen verslaafd aan hun mobieltjes als nu. Nee. Ik kom alleen maar minder in beweging als ik mezelf zwak ga noemen, dus laten we die kant niet op gaan. Dit gaat gewoon lukken, al duurt het jaren. Het enige wat ik niet moet doen is op te geven. Alles in kleine stapjes.

Okay, dus ik zit hier nu met m’n verslaafde gedrag. Wat kan er dan nog meer aan de hand zijn?

Elke dag onderzoeken ontwikkelaars bij Facebook naar hoe ze mijn gebruikerservaring nóg beter kunnen maken. Dat doen ze bijvoorbeeld met A/B tests. Geraffineerde plopgeluidjes, rode notificatiebolletjes en emails, alles wordt getest om mij naar Facebook en andere apps net toe te lokken. En dat lukt ze vrij aardig. Blijkbaar is hun definitie van een “betere gebruikerservaring” er eentje waarbij mijn hele levende bestaan op mijn telefoon zit door te brengen. Want hoe meer advertenties ik tegenkom, hoe meer inkomsten Facebook krijgt.

Zou het kunnen zijn dat ik min of meer geconditioneerd ben geworden? Ik hoef alleen al te denken aan Whatsapp, of ik word al onrustig. Misschien heb ik wel een nieuw bericht. Heb jij al een nieuw bericht? Misschien moet je even kijken. Nee, niet doen. Ik voel de neiging om naar m’n telefoon te grijpen. Die ‘neiging’ ontstaat vanzelf, daar hoef ik niets voor te doen, het is geen bewuste keuze. Of dat Whatsapp berichtje belangrijk is dat doet er eigenlijk niet eens toe.

Wat ook niet meehelpt is dat ik iemand ben die me van jongs af aan al slecht kan concentreren. Of in ieder geval is me dat altijd verteld dus heb ik dat maar aangenomen. Ik heb blijkbaar nooit echt de moeite gedaan daar wat aan te doen. Dus laat ik mezelf dan maar lekker afleiden, bijvoorbeeld met de telefoon. Totdat ik echt geen werk meer gedaan kreeg.

Vooruit. Eventjes Whatsapp checken. Maar “eventjes” bestaat niet. Ik weet precies hoe dat gaat. Dan is het hek van de dam. Ik val van de ene automatisme in de andere. Nog even facebook, nog even instagram, snapchat, tinder, enzo. En dan zit ik minstens tien minuten, maar soms wel twee uur lang op m’n telefoon. Waar was ik ook alweer mee bezig? O ja, een artikel schrijven. Zou het kunnen zijn dat dat telefoongebruik mijn concentratievermogen afbreekt?

En ik heb ook wel eens dat ik tijdens een gesprek afdwaal. Dan krijg ik weer de neiging om m’n telefoon te pakken. Maar natuurlijk doe ik dat niet, want dat is onbeleefd. Dus zit ik tijdens dat gesprek te denken: “Nee, ik ga Whatsapp niet checken, concentreer je op het verhaal”. Waardoor ik alsnog het complete verhaal mis, omdat ik mezelf zit af te leiden. Dat kost allemaal maar energie. En het is niet bepaald sociaal tegenover m’n gesprekspartner.

En als een taak even ingewikkeld wordt, bijvoorbeeld met het schrijven van dit artikel, dan voel ik alweer die neiging om naar m’n telefoon te grijpen. Het is als ontwijkend gedrag waardoor m’n productiviteit afneemt.

En dan lijkt het nog alsof vergeetachtigheid en telefoongebruik wat met elkaar te maken hebben. Het lijkt wel alsof ik af en toe even vergeet wat belangrijk is op een dag. Ik weet niet hoe het komt, maar het lijkt alsof dat ‘vergeten’ minder wordt als ik ook minder op m’n telefoon zit. Helemaal duiden kan ik het niet, maar ik voel me toch scherper en minder vergeetachtig.

Ik kan dus door dit mjin telefoongebruik minder lang aan één taak besteden, ik kan slechter focussen, ik ben minder productief en misschien word ik wel vergeetachtig erdoor. Zou dat minder worden als ik m’n telefoon (bijna) niet meer gebruik? Is het dan zinvol om die telefoon maar helemaal weg te doen? Ik vind het ding eigenlijk reuze handig en fijn. Het zorgt voor een beetje ontspanning.

Whatsapp is bijvoorbeeld ideaal om met mensen af te spreken. Lunch, koffie, sport, bandrepetitie. Dat wordt opeens een stuk onhandiger als ik dat niet meer zou hebben. Social media, en met name Whatsapp, is een groot onderdeel van m’n tijdsbesteding op zo’n telefoon. Bovendien is Whatsapp vaak het eerste wat ik doe als ik op m’n telefoon kijk. Daarna volgen de andere apps. Het lijkt me handig om mijn gedrag op Whatsapp eens onder de loep te nemen.

Typische Whatsapp-momenten kunnen zijn: voor het slapen gaan, bij het opstaan, in de trein, tijdens het werk. Elke situatie heeft zo zo’n voordelen en risico’s. Voordat ik ga slapen vind ik het fijn om even in alle rust wat berichtjes te sturen, maar het overkomt me bijna altijd dat ik dan te laat ga slapen. In de trein heb ik tijd zat. Ik kan wat berichten sturen, en aankondigen wanneer ik ergens ben. Ik heb immers toch niet zoveel te doen, toch? Maar ik wou altijd nog dat ene boek lezen. Dus dat kan ik óók doen. Als ik net uit bed kom, ook zo’n typisch moment om meteen de telefoon te pakken. Wie weet wat mensen me allemaal gestuurd hebben toen ik lag te slapen? Maar op een of andere manier zit ik dan, terwijl ik m’n sokken aan het aantrekken ben, terug te appen. Niet bepaald een lekkere start van de dag. Eerst maar eens even douchen en ontbijten. En bloggen. En wat taakjes doen.

Als ik nou eens zou stoppen met Whatsapp te gebruiken. Wat gebeurt er dan eigenlijk? Verlies ik dan m’n vrienden? Nee, mijn vrienden zullen dat wel begrijpen. Vrienden die je alleen op Whatsapp spreekt zijn geen vrienden, vrienden zie je in het echt en spreek je mee af.

Word ik dan saai? Vast niet. Ik vind het juist saai als ik in gezelschap er niet 100% bij ben met m’n hoofd. Wat heb ik nog te vertellen als ik de hele dag alleen maar op m’n telefoon heb zitten staren? Er is dan niks meer wat m’n leven interessant maakt. Ik kan zoveel doen op een dag! Drummen, hardlopen, dansen, tekenen, een boek lezen.

Hoe knoop ik dan een gesprek aan met dat ene meisje? Tja. die zou ik dan toch een keer in het willen ontmoeten. Dan kan ik haar maar beter snel vragen of ze een keer koffie wil drinken. Waarom zou ik alles wat zij me stuurt in tekst gaan interpreteren zoals ik dat wil? Misschien lees ik dan wel veel meer in datgene wat ze me stuurt, dan dat ze bedoelt. Of erger nog: misschien stuurt ze me wel subtiele hints die compleet niet aankomen. Nee, ik kan maar beter zorgen dat ik haar zo snel mogelijk een keer in het echt zie. Dat zag ik met Tinder ook een beetje. Zat ik te lang met iemand te chatten. Bleek ze in het echt toch heel anders. Wat een tijdverdoenerij.

Hmm, ik heb nog niet echt een goede reden voor mezelf gevonden waarom Whatsapp moet blijven gebruiken. Ik zou het wel erg vinden als ik een keer een feestje of uitnodiging mis. Dat zou wel erg zijn. Want mijn doel is uiteindelijk om toch meer échte ontmoetingen te hebben? Het is me welgeteld één keer gebeurd. Een vriend vroeg me of ik zin had in een biertje, maar dat las ik te laat. Inmiddels had hij andere plannen gemaakt. Gelukkig belde hij later op de avond nog eens of ik een uurtje over had. Belde! Toch heb ik me er maar een beetje bij neergelegd dat ik af en toe een afspraak mis. Ach ja. Om daarvoor nou een verslavingspatroon in stand te houden.

Als ik ergens bewust de tijd voor uittrek, dan geniet ik er ook meer van. Als ik dus bewust de tijd neem om even op whatsapp te kijken, bijvoorbeeld een half uurtje, dan is dat anders dan dat ik in m’n achterhoofd zo’n fluisterzacht stemmetje hoor met: je moet nog andere dingen doen, maar nog heel even dit berichtje checken, dat blogje lezen. Ik wil dus bewuster zijn naar mezelf toe, zodat ik herken wanneer ik in die Zombiemodus duik. Sommige mensen noemen dit mindfulness geloof ik, maar ik vind dat maar zweverig.

Hoe maak ik mijn geconditioneerde brein dan in de praktijk ongedaan? Op internet heb ik een paar lijstjes gevonden. Ik heb m’n notificaties uitgezet, niet alleen vanuit de app, die worden door een nieuwe update toch weer overschreven. Maar vanuit het systeem kan ik de apps echt goed stil krijgen. Ik zie nu zelfs niet meer die irritante witte icoontjes linksboven in beeld. Als ik whatsapp wil checken, dan doe ik dat zelf, ik wil niet van die triggers.

Ik lok nieuwe berichten ook wel weer een beetje uit. Als ik zelf een gesprek aan ga op Whatsapp; “Hee, hoe was je dag?” dan krijg ik daar natuurlijk ook reactie op. Door niet meer zomaar een gesprek aan te knopen doe ik de ander ook een gunst.

Facebook verwijderen, dat heb ik wel eens geprobeerd. Maar na een weekje kijk ik dan toch een keer op de mobiele website en een maand later had ik uit ergernis van de beperkingen van de mobiele site maar gewoon weer de app geïnstalleerd. Dat werkt dus niet. Het lijkt erop alsof ik echt zelf mijn eigen gedrag moet aanpassen.

Er zijn zat handige tips en trucs te vinden op internet. Ik denk dat we nog wat verder kunnen graven om te kijken wat we nog meer kunnen doen.

Voordat ik mijn gedrag wil veranderen, moet ik dus eerst weten wat ik precies wil veranderen. Misschien moet ik dan wel een innerlijke dialoog met mezelf aan gaan. Gewoon lekker praten met mezelf op een opbouwende, positieve manier, net als ik bij andere mensen doe.

Maar uiteindelijk komt het hier op neer. Ik wil minder op m’n telefoon kijken, dus ga ik minder op m’n telefoon kijken. Wanneer kijk ik nou eigenlijk het meest op m’n telefoon? Wat ging er aan vooraf? Als ik naar m’n telefoon wil grijpen zeg ik: nee, niet doen. Dat zal niet meteen lukken, en dat is niet erg. Ik blijf er gewoon op letten, net zo lang totdat het gelukt is. Ik ben benieuwd hoe lang dat duurt. Een week? Een maand? Een jaar? Ik denk dat ik het uiteindelijk gewoon op eigen kracht moet doen. Die 1000 hulpmiddelen en apps zijn leuk, maar de oplossing zit ‘m niet altijd in de technologie.

Die 3 uur per dag die ik opeens over heb, waar ga ik die straks aan besteden? Ik ga ook niet stoïcijns voor me uit zitten staren, want dan ben ik binnen de kortste tijd verveeld en dan haal ik die telefoon weer uit m’n broekzak. Dus ik moet iets van een alternatief hebben. Dingen waar ik mezelf mee ontwikkel, of waar ik vrolijk van word lijkt me wel een goeie. Bijvoorbeeld afspreken met vrienden, drummen, tekenen, programmeren, schrijven.

Sinds die 6 weken geleden voel ik dus veel minder de neiging om mijn telefoon te checken. Ik kom nu met gemak dagelijks in de flow met het schrijven. Af en toe voel ik m’n telefoon nog wel zeuren om aandacht. Maar ach. Dat is gewoon m’n brein die aan het afleren is, denk ik dan. Het is nu gemakkelijker om daar mee om te gaan dan in het begin.

Eigenlijk grappig. Ik kom in de flow door te schrijven. Terwijl ik ook in een soort flow kom als ik op m’n telefoon kijk. In beide gevallen vergeet ik de wereld om me heen, en ook een beetje de taken die ik nog moet doen op een dag. Te lang doorgaan met schrijven is dus ook niet handig. Misschien houdt ons brein wel gewoon van in de flow raken.

Hoe vaak Smartphonen op een dag is wijsheid? Mijn broer zei dat hij Whatsapp als zijn email ziet. Ik check twee keer per dag m’n email. Maar dat vind ik voor Whatsapp net iets te weinig. Het is ook een beetje proefondervindelijk ervaren wat een geschikte checkfrequentie is. Ik wil nu eerst iets nuttigs gedaan hebben voordat ik op whatsapp ga. Ik heb een grote, duidelijke to-do lijst, zodat ik mezelf altijd even kan herinneren aan wat ik nog wil doen.

Maar wanneer mag ik ’t dan wél? Ik ben te streng voor mezelf als ik ’t helemaal zou afzweren. Zó erg is het nou ook weer niet. Ik denk dat Whatsapp oké is als het tot echte ontmoetingen leidt. Maar hele chats op whatsapp houden, dat is wil ik niet meer. Dan spreek ik wel af. Ik wil dus een beetje onderscheid gaan tussen wat belangrijk is, en wat alleen maar chats zijn om de chats. De zin van de onzin scheiden. Want natuurlijk is het leuk om even gezellig te chatten, maar in het echt kan je veel duidelijker zijn in je communicatie. Dan heb ik ook weer de tijd om helemaal op te gaan in dat ene boek. Heb ik meteen iets leuks te bespreken als ik iemand weer zie. Ik wil gewoon niet meer dat gevoel hebben dat ik geleefd word. Als ik nou 2, soms 3 keer op een dag m’n Whatsapp check, zodat ik geen afspraken hoef te missen, en dan alleen tussen taken in. Als ik m’n jas aan heb om de deur uit te gaan, bijvoorbeeld.

Ik herken nu die onrust in m’n hoofd als ik per ongeluk toch zit te appen. Ik weet dat er ander dingen gedaan moeten worden, hoewel ik dat niet precies weet. En ik weet dat ik eerst de telefoon moet wegleggen voordat er weer ruimte in m’n hoofd ontstaat om me te herinneren aan die taken. Pas als ik helemaal klaar ben met iets, dan sta ik eventjes Whatsapp toe. In de avonden zal ik voorlopig nog heel voorzichtig moeten zijn. En pas na het tanden poetsen ’s avonds, maar voordat ik in bed lig, check ik nog even staand m’n berichten, en beantwoord ik de meest noodzakelijke. En ’s ochtends pas nadat ik m’n blogje en eerste taak heb gedaan. Ik voel nog vaak genoeg de onrust, maar die herken ik en negeer ik. Er zijn dus afkickverschijnselen, maar die zijn nu, zo’n paar weken na het begin van het experiment, een stuk minder.

Wat een opluchting. Ik voel me verlost van m’n telefoon. Alsof de wereld aan mijn voeten ligt. Opeens heb ik zeeën van tijd om aan leuke, of nuttige dingen te besteden. En die mentale rust! Ik laat ook af en toe m’n telefoon thuis. Of ik vergeet dat ik ‘m heb, zoals die ene keer toen ik de hond uitliet. Ik was trots, omdat ik dus merkte dat het werkt.

Ik ben blij met waar ik nu sta, maar ik ben er nog niet helemaal. Af en toe heb zijn er van die baaldagen, en dat geeft niet. Ik wil nog iets minder m’n Whatsapp checken, maar ik wil ook niet compleet afgesloten zijn van de buitenwereld. Het lijkt erop als of ik steeds beter onderscheid maak in functioneel whatsappen en gezellig whatsappen. Dat laatste dat wil ik dus niet meer, hoe gezellig dat soms ook voelt.

Op een gegeven moment bereik je zo’n punt in je leven waarop je zegt: fuck it. Ik bepaal waar ik mijn tijd aan besteed, niet mijn telefoon. En misschien is het ook wel gewoon de leeftijd, ik ben nu 29. Maar al die ruis, onrust, word je gewoon zat. Ik weet wat ik wil, ik heb controle over mijn tijd. En dat gevoel gun ik iedereen.

Bronnen

Over de 3 uur per dag die volwassenen besteden en goed stuk over smartphoneverslaving van een journalist Wouter van Noort http://www.nrc.nl/next/2015/12/30/vier-uur-per-dag-naar-dat-kleine-schermpje-loeren-1570875

Schrijflog

7 jan 9:52 – 10:23 (30 min) Klaar, totaal 15,8 uur besteed 🙂

6 jan 8:24 – 9:19 (55 min) Stofkam momentje 2, blijven verfijnen. Nog heel ff.. Geduld. Dit wordt prachtig 🙂

5 jan 8:53 – 10:15 (85 min) Alles doorlezen. Stofkam momentje. Dit stuk kan bijna live.

4 jan 10:02 – 11:10 (70 min) Zie eind 4 jan, verder verfijnen. Samenhang. Therefore, but, meanwhile, back at the ranch.

3 jan 10:00 – 12:14 (120 min) Zie eind 3 jan, verder herschrijven ik-vorm.

2 jan 10:45 – 11:34 (50 min) zie 2 jan om verder te herschrijven

1 jan 16:15 – 16:57 (45 min) Volgende keer de ik-vorm beginnen in te bouwen.

31 dec 12:30 – 13:31 (60 min) Structuur is nu zo goed als af. Whatsapp-lijstje inkorten. (nadenken over evt. afbeeldingen)? Psychologische onderbouwing?

30 dec 11:01 – 12:03 (60 min) Volgende keer bezig met: “Wat loop je eigenlijk mis als je geen (of minder) whatsapp checkt?” Geef het een plek in het verhaal.

29 dec 10:28 – 11:22 (55 min) Volgende keer kijken wat ik in de tweede helft van het verhaal precies wil vertellen.

28 dec 9:29 – 10:08 (35 min) Volgende keer dit verhaal even helemaal doorlezen zonder meteen in een zin te duiken, en aantekenen waar het nog beter kan.

27 dec 22:11 – 23:18 (65 min) verder met schrijven. Einde verder oppakken volgende keer.

26 dec 10:00 – 11:42 (100 min) intro en analyse redelijk voor elkaar, probleem groot maken en oplossing aandragen.

25 dec 10:06 – 10:54 (50 min) Structureren, verder schrijven. De intro goed gebruiken als lijn, en laten terugkomen overal.

24 dec 9:31 – 10:39 (70 min) Initiële setup. Volgende keer meteen een lijn in het verhaal. Een intro, een verkenning, een plan.